“Nəzir”in ifadə forması necədir?

Ayətullah Xamenei nəzrin əqd olunmasında niyyəti kafi hesab etmir. Onu qeyd etmək, adını çəkmək forması da vardır ki, bu da zəruridir. Baxmayaraq ki, bu formanı ərəbcə deməyə ehtiyac yoxdur.

Nəzrin deyilmə forması belədir “Lillahi ələyyə ən əf`ələ kəza” – və bunun tərcüməsini demək mümkündür. Yəni “Allah üçün filan işi etmək mənim üzərimdədir”. Yaxud “Lillahi ələyyə ən usalliyə səlatəl-leyl” – yəni Allah üçün mənim üzərimdədir (öhdəçiliyimdə və boynumdadır) ki, gecə namazı qılım.

Ayətullah Xameneinin fikrinə əsasən, “Nəzir edirəm” ifadəsi şəri meyarlar əsasında nəzir sayılması üçün keçərli deyil. Yəni əgər bir nəfər “Allah rizası üçün filan işi görəcəyəm” deyərsə, şəriətə uyğun forma əmələ gəlmir. Həmçinin onun nəzəri belədir ki, aşağıdakı qaydada deyilərsə, bu nəzirin əqd hesab olunması şübhəlidir:

“Nəzərtu lillahi ən əsum” (Allah üçün oruc tutmağı nəzir etdim)

İmamət məqamı nübüvvət məqamından üstündürmü?

Tarix boyu yaşamış peyğəmbərlərlə müqayisədə imamların şənlərilə əlaqədar şiələrin inancları nədir?

Quran belə deyir: (Məna tərcüməsi) “Bir zaman Allah İbrahimi cürbəcür vasitələrlə imtahan etdi və o, bu sınaqların öhdəsindən yaxşıca gəldi. Allah ona dedi: “Mən səni camaata imam (və başçı) qərar verdim”. İbrahim dedi: “Nəslimdən də?” Allah buyurdu: “Mənim əhd-peymanım zülmkarlara çatmaz! (Övladlarından yalnız pak və məsum olanlar bu məqama layiqdirlər)”. (“Bəqərə”, 124)

Qeyd olunan ayədən bir neçə mətləb əldə etmək olar:

1. İmamət məqamına yetişmək üçün zati istedad, saflıq və batini nuranilik lazımdır. Hər kəs belə bir fəxrolunası məqama yiyələnə bilməz. Elə buna görə də, həzrət İbrahim batini gözlə səma və yer mələkutunu müşahidə etdikdə və yəqin mərtəbəsinə çatdıqda (“Ənam” surəsi, 75-ci ayə), Nəmrudun tonqalına atılmaq, İsmaili qurban etmək və s. kimi sınaq və imtahanlardan keçməklə qabiliyyət və istedadı sübuta yetdi. Bütün bunlardan sonra Allah tərəfindən ona vəhy olundu ki, səni imamət məqamına ucaltdım.

Gecə namazının hökmləri

 1. Gecə namazının vaxtı gecə yarısından fəcrin doğuşuna qədərdir. Ən üstünü budur ki, gecənin üçdə birində və fəcrin doğuşuna yaxın qılınsın.

            2. Gecə namazının yüksək səslə (yəni adi danışıq səsilə) qılınması müstəhəbdir. Əlbəttə, insan riayət etməlidir ki, onun səsi başqalarını narahat etməsin. Lakin səsindən kimsə yuxudan durub, namaz qılacaqsa, heç bir problemi yoxdur. Həm də diqqət etmək lazımdır ki, insan yüksək səslə namaz qılarkən, niyyəti özünü kiməsə göstərmək və riyakarlıq olmasın.

            3. Daha üstün budur ki, gecə namazı ayaq üstə qılınsın. Amma bunu etmək məşəqqətli olarsa, yaxud ayaq üstə namaz qılmaq iqtidarında olmasa, oturaq halda qıla bilər. Hətta gecə namazını yol gedərkən, maşının içində və sair hallarda da qılmaq olar.

4. Əgər bir nəfər yuxudan ayılıb, təkcə “Şəf`” və “Vətr” namazı üçün vaxt qaldığını görsə, 11 rəkəti qılmağa başlaya bilməz. Amma 11 rəkətdən 4 rəkət qılsa, sonra fəcrin doğuşu olduğunu anlasa, namazın qalanını fəcrin doğuşundan sonra davam edə bilər. Ardınca da sübh namazının nafiləsini və özünü qılar.

5. “Şəf`” namazının qunutu yoxdur. Əgər kimsə bu namazda qunut tutmaq istəsə, savab və rəca(ümid) qəsdilə qunut tutmalıdır.

Əhli-Beyt tərəfdarlarının haqq olmasına dair dəlillər

Sual: Bir dəfə mən Əhli-Sünnə vəl-Camaat nümayəndəsilə söhbət edirdim. Şeyx Qunduzinin “Yənabiul-Məvəddət” kitabından, həmçinin “Kənzül-Ummal”dan Əhli-Beyt məktəbinin ardıcıllarının haqq olduğunu təsdiqləmək üçün dəlil gətirdim. O isə deyirdi: Bu kitablar Əhli-Sünnəyə görə məqbul sayılmır. Lütfən, mənə “Yənabiul-Məvəddət”, “Kənzül-Ummal” və sair yazarların kitabları haqqında məlumat verərdiniz.

Cavab: Şeyx Mahmud Qundurzi Əhli-Sünnə alimlərindəndir və şafei məzhəbindəndir. O, “Yənabiul-Məvəddət” kitabını yazmışdır. Müttəqi Hindi də Əhli-Sünnə alimlərindəndir və “Kənzül-Ummal” kitabını yazmışdır.

Şəhidin xüsusiyyəti

“(Əsla) Allah yolunda qətlə yetirilən kəslərin ölü olduqlarını hesab etmə! Əksinə, (bu kəslər) diri olanlardır ki, Rəbləri yanında onlara ruzi verilir”. ("Ali İmran", 169)

Şəhid olmaq həyatı sona çatdırmaq deyil. Əksinə, dirilikdir. Elə canlılar vardır ki, sağ ikən ölüdürlər.

Diri olmaq insanın əldə edə biləcəyi ən yüksək nəaliyyətlərdəndir.

Allah yolunda öldürülən kəsin mövqeyi ucadır. Çünki onların dəyəri Allah qatında dəyərləndirilmişdir və onlar davamlı olaraq mükafatlandırılırlar.

Allah şəhidlərin xatirəsini həm dünyada diri saxlayır, həm onları örnək göstərir, həm onları mükafatlandırır, həm də onlara ali axirət həyatı bəxş edir.

İmam Hüseynə əzadarlıq etməyin fəlsəfəsi nədir?

Sual: Lütfən, müxtəsər şəkildə İmam Hüseynə əzadarlıq saxlamağın fəlsəfə və əhəmiyyətini izah edərdiniz.

Cavab:

1. Quran dahi insanların və din dostlarının ali xüsusiyyətlərini və fəzilətlərini diri saxlamağı müxtəlif ayələrdə təkid etmişdir.

2. Əhli-Beyt tərəfdarlarının imamları Kərbəlar hadisəsini müxtəlif metodlarla diri saxlamağa təşviq ediblər. Məsələn:

a. Matəm məclisləri qurmaq;

b. Ağlamaq və ağlatmaq;

c. Şairlərin mərsiyə qoşması;

d. İmam Hüseyni ziyarət etməyə rəğbətləndirmək.

Məsciddən Quran götürüb evdə oxumaq olarmı?

Sual: Əgər məscidə vəqf olunmuş Quranı oradan çıxarsaq və evə aparsaq, bir gün sonra isə həmin məscidə qaytarsaq, hökmü necə olacaq?

Cavab: Məscid vəsaitlərini, o cümlədən Quranı oradan çıxarmaq vəqfin xüsusiyyətinə bağlıdır. Əgər məsciddə istifadə olunması üçün vəqf olunubsa, məsciddən bayıra çıxarmaq caiz deyil. Buna görə də, əgər bir şəxs Quranı məsciddən çıxararsa, vəqfin ziddinə iş görmüşdür. Məsələni bildiyi və qəsdən belə etdiyi təqdirdə günah etmişdir. Gərək onu məscidə qaytarsın.